Όταν σκεφτόμαστε τα McDonald's σήμερα, φανταζόμαστε μια παγκόσμια αυτοκρατορία που πρεσβεύει την ισότητα, τη συμπερίληψη και την εξυπηρέτηση πελατών χωρίς διακρίσεις. Ωστόσο, η ιστορία της αλυσίδας κατά τα πρώτα της χρόνια –ιδιαίτερα τη δεκαετία του 1950 και στις αρχές του '60– παρουσιάζει μια πολύ διαφορετική εικόνα. Μια εικόνα γεμάτη προκαταλήψεις και αυστηρούς έμφυλους περιορισμούς που σήμερα φαντάζουν σοκαριστικοί.
Το Ανδροκρατούμενο Ξεκίνημα
Στα πρώτα βήματα των McDonald's, η εταιρεία ήταν αποκλειστικά «ανδρική υπόθεση». Οι ιδρυτές, Maurice και Richard McDonald, αλλά και ο άνθρωπος που εκτόξευσε την αλυσίδα, ο Ray Kroc, είχαν μια πολύ συγκεκριμένη ιδέα για το πώς έπρεπε να λειτουργεί το κατάστημα. Πίστευαν ακράδαντα ότι το περιβάλλον του fast-food ήταν ακατάλληλο για γυναίκες. Ο Ray Kroc, σε μια πολυσυζητημένη συνέντευξή του το 1959, είχε δηλώσει με κυνικότητα: «Δεν προσλαμβάνουμε γυναίκες».
Η επιχειρηματολογία τους ήταν ότι οι γυναίκες υπάλληλοι θα λειτουργούσαν ως «μαγνήτης» για νεαρούς, οι οποίοι θα συγκεντρώνονταν στο κατάστημα για να τις φλερτάρουν. Οι ιδιοκτήτες ήθελαν τα McDonald's να παραμείνουν ένας χώρος αυστηρά προσανατολισμένος στην οικογένεια, απαλλαγμένος από κάθε είδους «κοινωνικό περισπασμό» που θα μπορούσε να αλλοιώσει την εικόνα του αποστειρωμένου, γρήγορου και επαγγελματικού περιβάλλοντος που προσπαθούσαν να δημιουργήσουν - εξ ου και η απουσία των jukeboxes από τα καταστήματά της.
Η επιμονή του Ray Kroc στην ανδρική κυριαρχία δεν ήταν απλώς μια προκατάληψη της εποχής, αλλά μια συνειδητή επιχειρηματική επιλογή που στόχευε στον έλεγχο της ατμόσφαιρας των καταστημάτων.
Η Σταδιακή Αλλαγή και οι Σεξιστικοί Περιορισμοί
Με την πάροδο του χρόνου, οι ανάγκες της αγοράς και η πίεση από τους ιδιοκτήτες των τοπικών franchise ανάγκασαν την εταιρεία να αναθεωρήσει την πολιτική της. Η έλλειψη προσωπικού οδήγησε αναπόφευκτα στην πρόσληψη γυναικών. Όμως, η μετάβαση δεν έγινε με όρους ισότητας. Ο Kroc, διατηρώντας τις παγιωμένες απόψεις του, επέβαλε αυστηρούς κανόνες.
Οι γυναίκες περιορίζονταν κυρίως στο ταμείο. Θεωρούνταν σωματικά αδύναμες για την κουζίνα και την ψησταριά, ενώ υπήρχαν μαρτυρίες και φήμες –που έχουν καταγραφεί σε βιογραφίες του Kroc– για την προτίμηση σε συγκεκριμένο τύπο γυναικών (πιο αδύνατες, με μικρότερο στήθος, όχι ιδιαίτερα ευπαρουσίαστες). Ο στόχος ήταν ξεκάθαρος: η γυναίκα εργαζόμενη δεν έπρεπε να προκαλεί, δεν έπρεπε να προσελκύει ανεπιθύμητα βλέμματα και έπρεπε να παραμένει διακριτική, υποταγμένη στο «επιχειρηματικό πρότυπο» της εποχής.
